Voor ondernemingen Voor commissarissen

AI Toezicht voor RvC

Anderhalve dag voor commissarissen: wat AI verandert, hoe ze de risico’s beoordelen en wat ze van het management vragen. Commissarissen gaan naar huis met toezichtsinstrumenten die ze samen hebben vastgesteld.

Onderneming · Raad van Commissarissen
Duur
1,5 dag
Deelnemers
Commissarissen
Waar
Uw eigen vergaderzaal, een locatie naar keuze of de campus
Terug naar het overzicht
Waarom het ertoe doet

Toezicht is de taak van de RvC

AI-besluiten hebben inmiddels strategisch, juridisch en reputationeel gewicht. Van commissarissen wordt verwacht dat ze er toezicht op houden zonder de rol van het management over te nemen. Dat vraagt om een gedeeld begrip van AI, een praktische manier om de risico’s te beoordelen, en regelmatige rapportages die laten zien waar AI wordt gebruikt, wat het oplevert en wat er mis kan gaan.

De RvC en AI 66%

van de commissarissen en directieleden zegt dat hun RvC beperkte of geen kennis van AI heeft.

Niet op de agenda 31%

zegt dat AI nog niet op de agenda van hun RvC staat.

AI-koplopers 6%

van de bedrijven schrijft ten minste 5% van het bedrijfsresultaat (EBIT) toe aan AI.

Hoe commissarissen naar AI kijken

Waarop commissarissen toezien

  • WaardeLeveren de AI-uitgaven waarde op ten opzichte van het plan?
  • Risico en complianceWaar wordt AI gebruikt, hoe riskant is dat, en werken de controles?
  • MensenWie wordt geraakt, en hoe ondersteunt de onderneming hen?
  • Reputatie en waardenPast de manier waarop de onderneming AI gebruikt bij waar ze voor staat?
Het programma

Dag voor dag met de RvC

Vóór het programma ontvangen commissarissen een korte inleiding en zes vragen om de gereedheid te peilen. We spreken met de voorzitter over de zorgen van de RvC en bekijken de huidige AI-activiteiten en het risicoregister. Omdat de commissarissen zelf deelnemen, worden toezichtsreglement, risicobereidheid en dashboard aan tafel vastgesteld.

Duur
1,5 dag
Deelnemers
Commissarissen
Voorbereiding
Een korte inleiding en een gesprek met de voorzitter
Waar
Uw eigen vergaderzaal, een locatie naar keuze of de campus
  1. Dag 1 Inzicht in AI, toezicht en risico Resultaat Een gemeenschappelijke AI-taal; concept voor toezichtsreglement en risicobereidheid
  2. Dag 2, halve dag Rapportage en agenda van de RvC Resultaat Dashboardontwerp, jaarlijkse AI-agenda, vragenset
Wat u meeneemt
  • AI-toezichtsreglementWat de RvC beslist, wat de commissies behandelen en wat aan de RvC wordt voorgelegd
  • RisicobereidheidWat de onderneming niet doet, met controles doet, of aan het management overlaat
  • AI-dashboardDe vaste AI-rapportages die de RvC vraagt, en wanneer een kwestie aan de RvC moet worden voorgelegd
  • Jaarlijkse AI-agendaStrategie- en risicobespreking, onafhankelijke toetsing van de controles en permanente educatie van commissarissen
  • VragensetDe vragen die commissarissen bij elke bespreking met het management stellen
  • Gedeeld begripEen gemeenschappelijke AI-taal binnen de voltallige RvC
  1. 01VoorbereidingInterviews en leeswerk, zodat het programma uitgaat van uw eigen situatie
  2. 02LerenKorte inbreng van docenten over één onderdeel van de strategie of van het toezicht
  3. 03OefenenDe stap wordt eerst uitgeprobeerd op een oefencasus
  4. 04ToepassenUw team of RvC past het toe op uw eigen onderneming
  5. 05OpvolgingEen optionele evaluatie zodra de eerste resultaten bekend zijn

Elk programma wordt vooraf afgestemd op uw sector, omvang en governance.

Instrumenten die de RvC opstelt

Risicoklassen en het dashboard

AI-toepassingen indelen naar impact
  1. Niet toegestaanToepassingen die de onderneming heeft uitgesloten
  2. Aandacht van de RvCGrote impact op klanten, mensen, geld of veiligheid
  3. Controles en monitoringMenselijke beoordeling, testen en regelmatige controles
  4. Aan het management overgelatenLage impact, standaardregels van toepassing
Wat het AI-dashboard kan laten zienIllustratief
  • Waarde ten opzichte van plan
  • Adoptie
  • AI-toepassingen per risicoklasse
  • Incidenten
  • Compliance-acties
  • Mensen en vaardigheden
Jaarlijkse AI-agenda voor de RvC
  1. Eerste kwartaalBespreking van strategie en investeringen
  2. Tweede kwartaalRisicobespreking en overzicht van AI-toepassingen
  3. Derde kwartaalOnafhankelijke toetsing van de belangrijkste controles
  4. Vierde kwartaalPermanente educatie en prioriteiten voor volgend jaar

Deelnemers

  • Niet-uitvoerende bestuurdersIn een monistisch bestuursmodel, waar uitvoerende en niet-uitvoerende bestuurders samen zitting hebben
  • CommissarissenIn een dualistisch stelsel, waar zij toezicht houden op een aparte raad van bestuur
  • CEO en CFOKunnen de afsluiting bijwonen om de rapportagewensen van de RvC te horen
Senior management

Moet het management deelnemen?

Dit programma is alleen voor commissarissen, zodat ze vrijuit over hun eigen rol kunnen spreken. De CEO en CFO kunnen de afsluiting bijwonen om te horen welke rapportages de RvC zal vragen. Moeten directie en commissarissen hun begrip samen opbouwen, kies dan het programma voor directie én RvC. Moeten afdelingshoofden aansluiten, dan doen zij dat in het directieprogramma met senior management.

Sterke punten
  • Commissarissen spreken vrijuit over hun eigen rol en zorgen
  • Een heldere scheiding tussen bestuur en toezicht
  • De CEO en CFO horen wel de rapportagewensen van de RvC
Kanttekeningen
  • Het management ziet niet hoe commissarissen tot hun oordeel kwamen
  • RvC en directie stemmen later af, in de RvC-vergadering
EU AI Act

Belangrijke data voor de RvC

Data zoals in 2026 gewijzigd door Verordening (EU) 2026/1744. Welke regels gelden, hangt af van hoe uw onderneming AI gebruikt en hoe riskant dat gebruik is.

  1. 2 februari 2025 Verboden toepassingen van AI

    Bepaalde toepassingen van AI zijn verboden.

    Van kracht
  2. 2 augustus 2025 Regels voor AI voor algemene doeleinden

    Verplichtingen voor de bedrijven die AI-modellen voor algemene doeleinden aanbieden.

    Van kracht
  3. 2 augustus 2026 De meeste overige regels

    Waaronder mensen informeren wanneer ze te maken hebben met AI of met door AI gemaakte inhoud.

    Van kracht
  4. 2 december 2027 AI-toepassingen met een hoog risico

    Zoals werving, kredietscoring en toegang tot essentiële diensten.

    Nu voorbereiden
  5. 2 augustus 2028 AI in gereguleerde producten

    Zoals medische hulpmiddelen, machines en speelgoed.

    Nu voorbereiden

Het programma behandelt ook het NIST AI Risk Management Framework en ISO/IEC 42001, de internationale norm voor AI-management.

Familiebedrijf

De versie voor familiebedrijven

In een familiebedrijf gaat toezicht op AI verder dan risico en rendement. Het raakt de familienaam, de onafhankelijkheid van het bedrijf, de toezeggingen aan langjarige medewerkers en de balans tussen investeringen en dividend. De RvC legt bovendien verantwoording af aan eigenaren buiten de RvC, zoals de familieraad en trusts. De familieversie voegt een halve dag toe over eigendom en continuïteit, en bereidt commissarissen voor om AI aan de familie uit te leggen. De voorzitter van de familieraad kan op de tweede dag aansluiten.

AI Toezicht voor RvC van Familiebedrijven Familiecommissarissen en onafhankelijke commissarissen leren toezicht te houden op AI in het langetermijnbelang van de eigenaren, en dat aan de familie uit te leggen. 2 dagen

Vragen van commissarissen

  • Hebben commissarissen technische kennis nodig?

    Nee. Commissarissen leren in heldere zakelijke taal wat AI wel en niet kan, en waar het misgaat. Ze proberen ook zelf een AI-assistent uit op een set vergaderstukken.

  • Behandelt het programma de EU AI Act?

    Ja, samen met het NIST AI Risk Management Framework en ISO/IEC 42001. Voor het programma toetsen we welke regels op uw onderneming van toepassing zijn.

  • Is dit ook bedoeld voor een Raad van Commissarissen?

    Ja. Het programma werkt voor niet-uitvoerende bestuurders in een monistisch bestuursmodel en voor commissarissen in een dualistisch stelsel.

  • Wat gebeurt er na het programma?

    Een optionele evaluatie na de eerste AI-kwartaalrapportage, om te toetsen of het dashboard de RvC geeft wat hij nodig heeft.

Plan het programma voor uw RvC

Een eerste gesprek met de voorzitter over uw RvC en waar die staat met AI.